1-2 YAŞ ARASI ÇOCUKLARIN BESLENMESİ

Bu dönem çocukların günlük menüsü dengeli olarak aşağıdaki belirtilen besin gruplarını içermelidir.

-Süt ve süt ürünleri – süt yoğurt ve peynir bu besinler protein A ve B vitaminleri, kalsiyum, çinko, iyot ve magnezyum içerir.
-Et balık ve baklagiller – yumurta kırmızı ve beyaz etler, mercimek, nohut gibi besinler. Bu besinler protein, A ve B  vitaminleri, demir, çinko,ve  lif “bitkisel kaynaklı” içerir.
-Ekmek, diğer  tahıllar  ve  patates   makarna, pilav, diğer unlular –  Bu  besinler protein niasin, tiamin, kalsiyum, demir ve lif içerir.
-Sebze ve meyveler meyve, meyve suyu, sebzeler, salatalar – Bu besinler lif A ve C vitamini, folik asit, potasyum ve  demir içerir.

• yaşına kadar anne sütü  önerilse de  bebeğin diğer besinleri almasını engelleyen durumdaysa 2 yaş öncesinde anne sütü kesilebilir.

12 aylık bebek  için örnek menü

KAHVALTI 
Anne sütü, inek sütü “150 ml “ veya devam formülü “150ml” kibrit kutusu peynir veya 1 yumurta,
1 tatlı kaşığı reçel ,bal yada pekmez,
1-2 adet zeytin çekirdeği çıkarılmış,
1 ince dilim ekmek,
1-2 dilim  mandalina yada domates.

ÖĞLEN         
2-3 yemek kaşığı “  1 kepçe” terbiyeli köfte  -1 dilim ekmek
veya
3 silme yemek kaşığı  etli sebze  püresi  “kıymalı dolma içleri,terbiyeli yada   sebzeli köfteler, sebzeli tavuk yada balık ,”  beraberinde 3-4 silme  yemek kaşığı patates püresi
veya
2-3 yemek kaşığı “ 1 kepçe “ kuru fasulye beraberinde  1-2 yemek  kaşığı bulgur  pilavı  ve 1 çay    bardağı  meyve suyu

İKİNDİ   
1  kase yoğurt “150-200ml” 
Ev yapımı kek veya kurabiye
1 küçük boy meyve

AKŞAM   
2-3 yemek kaşığı  etli sebze yemeği
veya   
1 kase yayla çorbası

1-2 YAŞTA SAĞLIKLI BESLENMEYE GEÇİŞ

2 yaşına kadar çocuklarımızın yedikleri denetlenmelidir.tek bırakılan çocuklar  yeterli beslenemezler   .fakat burada dikkat etmemiz gereken çocuğumuzun beslenmede bize bağımlı kalmasını engellemektir hem tek başına yemek yemesine alıştırmalıyız  hemde gizliden denetleyerek yeterli beslenmesini sağlamalıyız

Bu yaş grubu  günün bir öğününde  çok  iyi yerken diğer öğünleri  geçiştirebilir.bu nedenle 3 ana 2 veya 3 ara olmak üzere toplam 5-6 öğüne  gereksinim duyarlar.

Çocuklarımıza  sağlıklı beslenme alışkanlığı  kazandırabilmek için dikkat etmemiz gerekenler;

-Yemek saatleri  aynı saatte ve  düzenli olmalı

-Ne kadar  yedikleri kontrol edilmeli.

-Yemek yemeye ara verince biraz bekleyip tekrar  deneyerek  tam doyması sağlanmalı

-Yemekler çocuğa  değişik tat  ,kıvam, renkte sunulmalı

-Şekerli besinler yenirken kontrollü olunmalı ödül olarak verilmemelidir.

-Çocukla birlikte yemek yenmeli , kendi kendine beslenmesine izin verilmeli ama  yeterli miktarda beslenmesi için yardım edilmeli

-Çocuk masada  rahat oturmalı uygun boyutlu iskemle çatal ,kaşık sağlanmalı

-Yemek yerken acele edilmemeli ancak bu süre yarım saati geçmemeli

-Ana ve ara  öğün iyi ayarlanmalı   ana öğün öncesi 2 saat ara olmalı

-Çocuk iştahsız  ve  seçici ise yemekler karıştırılarak verilir.

-Çocuğun aşırı acıkıp sinirlenmesine  fırsat verilmemeli

-Çocuk uykulu iken beslenmemeli

-Çocuk zorla beslenmemeli ve yemek rahat  ortamlarda   olmalı

-Çocuk susuz bırakılmamasıyla beraber yemekten önce ve yemek sırasında çok su verilmemeli

-Beslenme sırasında çevrenin  kirlenmesine izin verilmeli

1-2 YAŞ ARASINDA RASTLANAN SORUNLAR

Doğumdan sonra ayda yaklaşık 500 gr alan sürekli uyuyan bir bebekten sonra 1-2 yaş  arası  beslenmeyi reddeden sürekli hareketli  ayda 50-100 gram alan bebeklerle karşılaşmak  ailenin endişelenmesine yol açacaktır.

Bu durum bazen oyun bazen işkenceye dönüşmektedir.

İştahsızlık,anne babanın   iştahsız  diye tanımladığı bebeklerimiz  yeterli kilo  alıyorsa aile psikososyal olarak desteklenmeli. Yeterli kilo almıyorsa organik olarak araştırılmalıdır. iştahsız çocuklar için uzun süreli ve aşırı olmamak koşuluyla oyunlar düzenlenebilir.

Aspirasyon, ilk 3 yaşta çiğneme ve yutma işlevlerinin gelişimi tamamlanmamıştır besinler yumuşak  verilmelidir.

Fındık fıstık  gibi sert ve taneli besinler kolayca  soluk borusun kaçacağından  5 yaş  öncesi  verilmemelidir.

OYUN ÇOCUKLUĞU VE OKUL ÖNCESİ

Bu dönemde günlük enerjinin yüzde 45-50 si karbonhidrat yüzde 15-20 proteinden yüzde 35 yağlardan gelmesi önerilir.

-Az yağ tüketmek  erişkinlerde herhangi bir sorun yaratmamakla   birlikte okul öncesi çocuklarda  enerji açığına sebep olur.

-İki yaş altında yağ sınırlamaması yapılmaz anne sütü ve formüle sütle beslenen  bebeklerde   enerjinin yüzde 40-50 gibi önemli bir bölümü yağlardan gelir. 5 yaşına doğru yağ tüketiminde dereceli sınırlama yapılır yağdan gelen enerjinin yüzde 35 gibi tutulması önerilir.

-Okul öncesi günlük lif miktarına dikkat  edilmelidir.liften  zengin beslenme yol açacağı problemlere göz atacak olursak,

.Doygunluk hissine sebep açacak  enerji açığı ortaya çıkacak

.Fitattan zengin beslenme  sonrası demir, kalsiyum, çinko, bakır ve magnezyum gibi minerallerin emilimi azalacaktır.

.Liften zengin beslenme alışkanlığı olan çocuklarda gaz ve sık dışkılama gibi sorunlarda yaşanmaktadır.

Peki ne kadar lifli gıda yedirmeliyiz ,6-12 gramlif miktarı yeterlidir.  Buda günde 1-2  orta boy meyve  ,1-2 porsiyon  sebze ,4-5 dilim  ekmek veya  bulgur ,makarna vb.  tahıllar ile haftada 1 veya 2 kez tüketilen kuru baklagil içeren yemekler.

Oyun çocukluğu ve okul öncesi dönemlerde sorunlar

Düzenli  beslenen çocuklarda nadir rastlanmaktadır.

Demir eksikliği.

Korunmak için

-Ek besinlere zamanında başlanmalı

-Uygun besinler  seçilmeli

-Besinlerde çeşitlilik olmalı

-Süt ve yoğurt miktarını 500ml en fazla 600ml ile sınırlandırılmalı

-Şekerlemeler bisküvi cips gibi besinler ile çay ve hazır meyve  sularının tüketimlerini sınırlamak

-İyi bir demir  kaynağı olan kırmızı  ete haftada 3-4 defa  yer vermek

-Yumurta sarısı ,yeşil yapraklı sebzeler ,kuru baklagiller  ,kuru yemişler ,kuru meyveler,pekmez ve susam gibi demirden orta derecede  zengin besinlere belirli sıklıkla diyette yer vermek

-Demir emilimini arttırmak amaçlı özellikle yemekle birlikte  domates, mandalina, portakal gibi C vitamini  içeren gıdalar tüketilmeli

Kabızlık sebeplerine bakacak olursak

-2 yaş civarı zorlu tuvalet eğitimi sonucu kirletme korkusu ile kakayı tutma, kaka yapmak istememe sonrası kabızlık gelişebilmektedir.

-Bu dönemde özellikle liften zayıf beslenme sonucu da kabızlık olabilmektedir.

-Süt  tüketimi 600ml üstüne çıktığı durumlar.

-Yetersiz sıvı alınımı

Kabızlıktan korunmak için yapılması gerekenler

-Kabızlığı önleyen ilaçlar kısa bir süre doktorunuzun kontrolünde kullanılabilir.

-Diyette lif ve sıvı miktarındaki artış kabızlığı önler “sebzeler, meyveler  ,kuru baklagiller,kepekli –yulaflı ekmek  bulgur ve tam  buğday unu “

-Özellikle 2 yaş öncesi zorla yapılan tuvalet eğitiminden kaçınılmalıdır.

Olumsuz  yeme davranışı ve iştahsızlık

Yemeği reddeden  ve iştahsız çocuklara yapılabilecek stratejiler

-Çocukların yemekten 1 saat  önce ve yemek sırasında sıvı alımları azaltılmalı

-Çocuk biberon kullanıyorsa  biberon  bardakla değiştirilmeli

-Günlük süt tüketimi 2 su bardağını aşmamalı

-Çocuğa farklı besinler sunulmalı

-Yemek porsiyonları  anneye göre değil çocuğa  göre ayarlanmalı

-Reddedilen besin yerine yeni besin denenmeli oda reddedildiyse  bir sonraki öğüne kadar bir şey  verilmemeli

-Ara öğünler küçük porsiyonlu olmalı

-Ödül olarak asla  şeker ve  tatlı verilmemeli

-Yiyecekler çocukların yiyebileceği ve ilgilenebileceği  şekilde hazırlanmalı “küçük köfte  karikatürize edilmiş  kek vb.

-Çocuklar anlatılanı değil gördüklerini  taklit ederler bu sebeple anne ve babalar  benzer tutarlı yeme davranışı içinde olmalı.

-Grup halinde yaşıtları ile yemek seçici olan çocuklarda olumlu yemek alışkanlığı gelişmesi bakımından önemlidir.

–Geçici olarak bir yiyeceğe düşkünlük veya reddetme bu yaş grubunda  görülen yaygın bir sorundur.normal bir gelişimin parçası olarak kabul edilir.çocuğun bağımsızlığının bir parçasıdır.

–Çocuğun reddetmesi durumunda ailenin çocuğu zorlaması doğru değildir. Bir süre sonra tekrar denenmelidir.

–Yemek saatlerin  çocuğun gününün hoş bir bölümünde olmasına özen gösterilmelidir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir